Amerikan futbolu nasıl oynanır?

Amerikan futbolu, strateji ve fiziksel mücadelenin birleştiği korumalı bir takım sporudur. Oyunda amaç, topu pasla ya da koşuyla ilerleterek rakip sahanın sonundaki sayı bölgesine (End Zone) ulaştırmaktır. Her oyunda iki takım da özel taktiklerle sahaya çıkar ve her saniye önceden planlanmış hamlelerle oynanır.

Saha 100 yard uzunluğunda ve her iki ucunda 10 yardlık sayı bölgeleri bulunan 120 yardlık toplam alandan oluşur. Karşılaşmalar hücum (offense), savunma (defense) ve özel takımlar (special teams) ünitelerinin sırayla sahaya girmesiyle sürer.

Amerikan futbolu sahada her takım için 11 oyuncu olmak üzere toplam 22 kişiyle oynanır. Hücum takımı sahadayken rakip takım savunma 11'ini sahaya sürer. Top el değiştirdiğinde iki takımın sahadaki oyuncu grupları tamamen değişir.

Kadro sahadaki 11 kişiden çok daha geniştir. Türkiye'deki lig kurallarına göre bir maç kadrosunda en fazla 65 oyuncu olabilir ve üst ligde takımın maç günü en az 35 oyuncusu bulunmalıdır.

Türkiye liglerinde müsabakalar duraklamalı 4x12 dakikalık dört çeyrek halinde oynanır. İkinci çeyreğin ardından 20 dakikalık devre arası verilir. Topun oyun dışına çıkması, tamamlanamayan paslar ve mola anlarında hakem saati durdurur.

Karşılaştırma için: NFL'de çeyrekler 15'er dakikadır. Türkiye'de ise lig kuralları 12 dakikalık çeyrek uygular.

Oyunda en değerli skor Touchdown'dır ve 6 puan kazandırır. Bir oyuncu topu rakip sayı bölgesine koşarak soktuğunda veya sayı bölgesi içinde pas yakaladığında touchdown gerçekleşir.

Touchdown sonrasında hücum takımı ekstra sayı şansı yakalar. Kaleye isabetli vuruş yapılırsa 1 puanlık ekstra puan (PAT), top koşu veya pasla sayı bölgesine tekrar sokulursa 2 puanlık deneme (2-point conversion) kazanılır. Ayrıca hücum takımı herhangi bir down sırasında topu kaleye vurarak 3 puanlık alan golü (Field Goal) elde edebilir. Hücum oyuncusu topla kendi sayı bölgesinde düşürülürse savunma takımı 2 puanlık Safety kazanır.

Down sistemi, Amerikan futbolunun temel ilerleme kuralıdır. Hücum takımının 10 yard ilerlemek için 4 deneme (down) hakkı vardır. Topun oyuna girdiği noktaya başlangıç çizgisi (Line of Scrimmage) denir.

Hücum 4 hak dolmadan 10 yard veya daha fazla ilerlerse yeni bir 4 hak seti kazanır ve buna First Down denir. Eğer ilk 3 hakkında gereken mesafeyi alamazsa, 4. hakkında genellikle topu rakip sahaya uzağa vurarak (Punt) veya kaleye vurarak (Field Goal) değerlendirir.

Amerikan futbolunda sahadaki 11 oyuncunun her birinin özel bir görevi vardır. Hücumda taktiği uygulayan oyun kurucu Quarterback, pasları yakalayan Wide Receiver ve topla koşan Running Back öne çıkar.

Savunmada ise rakip pasları engelleyen Cornerback ve Safety, sahanın ortasını kontrol eden Linebacker ile hücum hattına baskı yapan savunma hattı oyuncuları görev alır.

Türkiye'de Amerikan futbolu hem üniversite bünyesindeki Ünilig müsabakalarında hem de kulüplerin katıldığı Pro Lig kapsamında oynanmaktadır. İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere birçok şehirde aktif takımlar bulunur.

Kendinize en yakın kulübü bulmak, antrenman sahalarını görmek ve kulüplerin iletişim kanallarına ulaşmak için takım haritamızı kullanabilirsiniz.